Verkalýðsfélag Akraness fagnar því innilega að rekstur HB Granda á síðasta ári virðist hafa verið mjög góður. En hagnaður HB Granda á síðasta ári nam 13 milljónum evra, eða um 2,2 milljörðum króna.

Það hefur verið töluverð vinnsla í frystihúsi fyrirtækisins á liðnu ári og fjölgaði starfsmönnum lítillega. Einnig fór fram umtalsverð vinna við hrognatöku hér á Akranesi og var til dæmis unnið á sólarhringsvöktum á meðan á vertíðinni stóð. Og núna á síldarbræðslan von á tveimur skipum með kolmunnaafla til bræðslu hér á Akranesi. Á þessu sést að vinnsla hér á Akranesi hefur bara verið með miklum ágætum á liðnu ári, starfsmönnum til heilla.

Rétt er að það komi skýrt fram að stjórn HB Granda á heiður skilinn fyrir að vera eitt af fáum fyrirtækjum hér á landi sem hefur staðið að fullu við allar þær launahækkanir sem um var samið 17. febrúar 2008 og hefur gert það að verkum að verkafólk og aðrir starfsmenn fyrirtækisins hafa ekki orðið af vel á annað hundrað þúsund krónum vegna þeirrar frestunar sem samkomulag ASÍ og Samtaka atvinnulífsins kvað á um. Sem dæmi þá fengu allir starfsmenn 2,5% launahækkun um síðustu áramót en í áðurnefndu samkomulagi eiga þessar hækkanir ekki að taka gildi fyrr en 1. júlí næstkomandi. Það væri óskandi að það væru fleiri fyrirtæki hér á landi sem hefðu fjárhagslega burði til að standa við þær launahækkanir sem áttu að taka gildi 1. janúar síðastliðinn eins og HB Grandi gerði.

Í gær var haldinn enn einn fundurinn hjá Ríkissáttasemjara til lausnar á kjaradeilu vegna starfsmanna Norðuráls. Það er mat formanns að lítið hafi þokast áfram hvað varðar aðalmálið sem er launaliðurinn. Vissulega er verið að skoða önnur ágreiningsatriði og reynt að finna lausn á þeim.

Krafa samninganefndar stéttarfélaganna er að kjör starfsmanna Norðuráls verði með sambærilegum hætti og gerist hjá Alcan í Straumsvík, en til þess að það takist þurfa laun starfsmanna að hækka um tugi þúsunda á mánuði. Rétt er að benda á að grunnlaun byrjanda eru einungis rúmar 167.000 krónur hjá verkamanni.

Önnur rök sem samninganefndin hefur haldið hátt á lofti er góð staða Norðuráls og eins og komið hefur fram hér á heimasíðunni þá hefur Norðurál skilað hagnaði nánast öll árin frá því fyrirtækið hóf starfssemi 1998 og heildarhagnaður fyrirtækisins til ársins 2008 nemur upp undir 36 milljörðum króna. Þar af var hagnaðurinn 16 milljarðar árið 2008, en þá var álverðið nokkuð hagstætt eða 2.665 dollarar tonnið.

Nú kveður hins vegar við að forsvarsmenn Norðuráls segja að fyrirtækið hafi verið rekið með tapi á síðasta ári. Formanni félagsins finnst það skjóta skökku við að slíkt hafi gerst, sérstaklega í ljósi þess að meðalverð á áli í fyrra var rétt tæpir 1.700 dollarar. Í byrjun ársins 2009 gerðist það hins vegar að álverðið fór niður í 1.275 dollara. Þá var í fréttum 19. nóvember 2009 haft eftir Mike Bless, fjármálastjóra Century Aluminium, móðurfélags Norðuráls, að "félaginu hafi tekist að reka álver sitt á Grundartanga á sléttu þegar álverðið fór niður í 1.275 dollara á tonnið í mars 2009. Þetta hafi verið hægt vegna þess hve raforkuverðið á Íslandi er hagstætt félaginu."

Því spyr formaður sig, hvernig stendur á því að ef tekist hafi að reka álverið á sléttu í mars 2009 á 1.275 dollurum tonnið, að það dugi þá ekki 1.700 dollara meðalverð eins og raunin varð yfir allt árið. Einnig hefur gengið verið fyrirtækinu í hag, þeir selja álið í dollurum og borga laun í íslenskum krónum, en dollarinn hækkaði um 40% á milli áranna 2008 og 2009.

Það er skýlaus krafa okkar Íslendinga að reyna að ná sem mest út úr þeim erlendu stóriðjufyrirtækjum sem eru með starfsemi hér á landi, njóta hagstæðs raforkuverðs og fá afnot af landinu okkar og þeim mikla mannauði sem hér býr. En grundvallaratriðið er hins vegar það að áliðnaðurinn er að gera mjög góða hluti, álverðið í dag er yfir 2.200 dollarar og á þeirri forsendu er engin ástæða til að reka láglaunastefnu í stóriðjunni á Grundartanga.

Ríkissáttasemjari hefur boðað til næsta samningafundar á föstudaginn nk.

Næsti samningafundur hjá Ríkissáttasemjara í kjaradeilu Norðuráls verður á mánudaginn kemur. Eins og staðan er núna er formaður félagsins alls ekki bjartsýnn, miðað við þau viðbrögð sem hafa fengist á síðustu samningafundum.

Það er ljóst að það mun væntanlega draga til tíðinda í þessari deilu í næstu viku, en krafa samninganefndar stéttarfélaganna er skýr: það er að launamunurinn verði jafnaður. Frá þeirri kröfu verður ekki horfið.

Nú er mikilvægt fyrir forsvarsmenn fyrirtækisins að fara að sýna samningsvilja, enda eru engar forsendur fyrir því að þeirra starfsfólk njóti ekki sambærilegra kjara og starfsfólk í sömu störfum í Alcan í Straumsvík. Það er ljóst að á þeim fjölmörgu starfsmönnum sem hafa haft samband að undanförnu að verulegrar óþreyju gætir vegna þess hversu hægt gengur að ganga frá nýjum samningi.

Í gær var haldinn þriðji fundurinn vegna kjaradeilu Norðuráls undir handleiðslu ríkissáttasemjara. Í heildina hafa nú verið haldnir 18 samningafundir vegna þessarar kjaradeilu. Fyrsti samningafundurinn var haldinn í lok október sl. þannig að samningaviðræður hafa nú staðið yfir í fjóra og hálfan mánuð. Það verður að segjast eins og er að niðurstaðan er frekar rýr fram til þessa.

Formanni félagsins hefur fundist vanta töluvert upp á samningsvilja af hálfu forsvarsmanna Norðuráls til þessa, en ber hins vegar þá von í brjósti sér að þeir fari að skynja að það séu engar forsendur fyrir því að starfsmenn Norðuráls njóti ekki sömu kjara og starfsbræður þeirra í Alcan í Straumsvík.

Eins og fram hefur komið hér á heimasíðunni þá hefur afkoma fyrirtækisins allt frá stofnun þess verið með glæsibrag og hefur fyrirtækið skilað 37 milljörðum í hagnað frá árinu 1998 til 2008. Sem dæmi þá skilaði fyrirtækið mestum hagnaði allra fyrirtækja á Íslandi á árinu 2008 eða sem nemur 16 milljörðum. Árið 2008 var heildarvelta Norðuráls rúmir 47 milljarðar og af því var eins og áður hefur komið fram 16 milljarða hagnaður.

Á árinu 2009 var heildarveltan skv. fréttum 58 til 59 milljarðar. Þannig að það er æði margt sem bendir til þess að hagnaður Norðuráls á síðasta ári hafi verið upp undir 20 milljarða króna. Á þessari forsendu og þeirri bláköldu staðreynd að launakjör starfsmanna Norðuráls eru lakari um tugi þúsunda á mánuði í sumum tilfellum fyrir sama vinnutíma, mun samninganefnd stéttarfélaganna sýna fulla hörku í því að launakjör starfsmanna Norðuráls verði jöfnuð í eitt skipti fyrir öll við Alcan í Straumsvík.

Ríkissáttasemjari hefur boðað til næsta fundar á mánudaginn kemur, og einnig óskaði sáttasemjari eftir að deiluaðilar myndu skoða nokkur atriði fram að þeim fundi.